Dolar 18,5789
Euro 18,5013
Altın 1.027,53
BİST 3.484,42
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 21°C
Az Bulutlu
İstanbul
21°C
Az Bulutlu
Cum 21°C
Cts 21°C
Paz 21°C
Pts 21°C

Erkekler dikkat! İdrar Şikâyetleri Prostat Kanseri Habercisi Olabilir

Prostat, erkeklerde yaşla birlikte büyüyen bir salgı bezi olarak tanımlanıyor. Bu büyüme nedeniyle aşikâr yaşlardan sonra çeşitli idrar sorunları …

Erkekler dikkat! İdrar Şikâyetleri Prostat Kanseri Habercisi Olabilir
A+
A-
14.09.2022
6
ABONE OL

Prostat, erkeklerde yaşla birlikte büyüyen bir salgı bezi olarak tanımlanıyor. Bu büyüme nedeniyle aşikâr yaşlardan sonra çeşitli idrar sorunları ortaya çıkabiliyor. Bu problemler bazen âlâ huylu prostat büyümesine işaret ederken, bazen de prostat kanserinin habercisi olabiliyor. Memorial Bahçelievler Hastanesi Üroloji Bölümü’nden Prof. Dr. Yılmaz Aslan, “1-30 Eylül Prostat Kanseri Farkındalık Ayı” dolayısıyla prostat kanseri ve teşhis sistemleri hakkında bilgi verdi.

İleri yaşta erkeklerin tamamında idrar sorunları görülüyor

Prostat, erkeklerde var olan bir salgı bezidir ve yaşla birlikte büyümektedir. Sık idrara çıkma, idrar yaparken zorlanma, çatallanma, mesaneyi tam boşaltamama hissi, idrar yaparken bekleme, idrarın sonunda damlama üzere bir kadro idrar şikayetlerine neden olabilmektedir. 50 yaşın üzerinde neredeyse hastaların yüzde 20-30’unda, 60’lı yaşlarda yüzde 50’sinde ve 70-80’li yaşlarda yüzde 100’üne yakınında idrar sorunları görülebilmektedir. Prostatta hem güzel huylu büyüme hem de kanser birebir anda olabilmektedir. Hasta idrar şikayetleriyle doktora başvurabilir. Fakat düzgün huylu büyüme nedeniyle yapılan testler sonucu prostat kanseri saptanabilir.

Hastalık hikayesine bağlı olarak farklı teşhis metotları gerekebilir

Kanser için bahsedilen farkındalık şu biçimde özetlenebilir: Hasta idrar şikayetleriyle doktora başvurur, rutin incelemelerinde PSA yüksekliği saptanırsa bu hastada güzel huylu büyüme dışında kanser varlığının araştırılması gerekir. Teşhiste yalnızca PSA belirleyici değildir. Zira PSA üriner enfeksiyonlardan, yapılan teşebbüslerden yahut cinsel alakadan etkilenebilmektedir. Bu nedenle yalnızca PSA’ya bakılarak hastanın bir teşebbüse doğal tutulması çok sağlıklı değildir. PSA pahası bireye nazaran değişmektedir. 40 yaşında bir hastada 3.0 ng/ml PSA kıymeti yüksek olabilirken, 70 yaşında hastada 3.0 ng/ml PSA bedeli olağan olabilir. Hasta bazında kıymetlendirme yapılması gerekmektedir. Hastanın muayene bulguları, şikayetleri ve aile hikayesi üzere hassas dengelerin hasta özelinde kişiselleştirilmesi kıymetlidir. Hastayı gereksiz tetkiklerden muhafazaya çalışırken, hayatı tehdit edecek sinsi bir hastalığı atlamamak gerekir. Gereksiz biyopsiden kaçınılması için üroloji uzmanlarının kullandığı bir ekip yapay zeka uygulamaları ve algoritmalar vardır. Fakat hiçbiri tek başına kâfi olmamaktadır. Hasta için şahsa özel bir kıymetlendirme yapılmalıdır.

Sadece muayene ile 100 hastanın 18’inde kanser saptanabiliyor

Prostat hastalıklarında makattan muayene çok değerlidir ve ihmal edilmemelidir. Zira PSA’sı olağan olan bir hastanın makattan muayenesinde kanser saptanabilir. Bu kanser makattan muayenede ele gelecek kadar ilerlemişse ciddiye alınmalı ve buna nazaran kıymetlendirme yapılmalıdır. Makattan muayene çoklukla hastaların çekindiği bir bahistir fakat hayati değer taşımaktadır. PSA ve makattan muayene ikisi birlikte kullanılan temel uygulamalardır. Makattan muayenenin hassaslığı yüzde 60’tır. Makattan muayene PSA’dan bağımsız olarak 100 hastanın 18’inde tek başına kanseri saptama özelliğine sahiptir. Ortalama 30 saniye süren, süratli, kolay ve maliyetsiz bir yoldur.

Bir erkeğin hayatı boyunca prostat kanserine yakalanma riski yüzde 17’dir!

PSA sonu olarak belirlenen çizgi çok besbelli değildir lakin 50 yaş üzeri bir yetişkin için hasta bazında 2.5- 3’ün üzeri yüksek kabul edilebilir. Lakin PSA 1’in altında da prostat kanseri olabilir. Burada kıymetli olan “hastanın hayatını tehdit edecek nitelikte olan” prostat kanserini saptamaktır. Buna “klinik kıymetli prostat kanseri” denmektedir. Parmakla muayenede ele geliyorsa, genelde klinik kıymetli prostat kanseridir. Bir erkek hayatı boyunca yüzde 17 oranında prostat kanserine yakalanma riskine sahiptir. Erkeklerin yüzde 3-4’ü de prostat kanserinden hayatını kaybetmektedir. Bununla birlikte yüzde 13-14’lük bir kısımda erkekler kanserle birlikte yaşayabilir ve kanser hayatını tehdit etmez. Lakin o yüzde 3-4’lük kısmın tespit edilmesi ehemmiyet taşımaktadır.

Prostat kanseri risk taşımıyorsa hasta hayatını kanserle sürdürebilir

PSA yüksek çıkarsa Transrektal ultrasonografi ve Multiparametrik prostat MR üzere bir ekip görüntüleme formüllerine gereksinim vardır. MR’da lezyon saptanırsa skorlamaya bakılır. PIRADS skoru 3 ve üzerinde olan şahıslarda kanser olma ihtimali 60 iken, PIRADS 1-2’de olanlarda bu oran 30’dur. Bu nedenle multiparametrik prostat MR’da PIRADS 3, 4 ve 5 lezyon saptanır ise füzyon biyopsi önerilir. Hastanın PSA’sı yüksek lakin multiparametrik prostat MR’da lezyon saptanmamış ise standart biyopsi yapılmalıdır. Patoloji sonucuna nazaran hastada kanser yok ise, periyodik takiplere devam etmek kaydıyla hasta hayatına devam edebilir. Kanser varsa kişinin düşük, orta ve yüksek risk kümesinden hangisinde yer aldığına bakılır. Bu durum kişinin hayatını tehdit etmiyor ise rastgele bir tedaviye gerek kalmadan hasta takip edilir. Lakin orta ve yüksek risk taşıyorsa, hastanın başka özellikleriyle birlikte algoritmalara bakılır ve tedavi şemalarından uygun olan seçilir.

Kaynak: (BYZHA) – Beyaz Haber Ajansı

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.